20 mar 2016

CHARLAS "A luz" 1 - A luz como metáfora do coñecemento

1ª Sesión: O mundo de Sofía
-Estraños prisioneiros eses que contas!
-Pois son iguais ca nós.

Xoves, xusto antes das vacacións, a punto de comezar a primavera. Acaban de rematar os exames e aproveitamos este día de tregua para comezarmos a nova tempada de charlas na biblioteca. Este ano o noso tema que, coma sempre, coincide co proxecto de biblioteca, é A Luz, seguindo á ONU, que declarou a 2015 o Ano internacional da luz.

A luz é un símbolo moi poderoso na filosofía. Loreto, Tati, Manu e Alexia vannos contar a súa historia tal como a descubriron lendo O mundo de Sofía. Deste libro escollimos cinco autores, Platón, Descartes, Locke, Kant e Nietzsche, e a través do seu pensamento iremos desde o Mito da Caverna ata a Ilustración e máis aló, ata a crítica á racionalidade.


Con Loreto repasamos o Mito da Caverna. A xente de 2º Bach., que xa o coñecen, asenten mentres nos explica os símbolos: as sombras son os obxectos do mundo sensible, a escarpada subida ao exterior é a educación, que debe facerse sen forzar á xuventude e no exterior da cova é onde están as ideas, os obxectos que Platón chama reais. O lume da caverna representa o coñecemento sensible e o sol do exterior o coñecemento racional. E o escravo liberado que volve rescatar aos que aínda están prisioneiros é o propio Sócrates, que se mete a si mesmo dentro do seu relato.


Descartes, continúa Tati, é o iniciador da filosofía moderna. El denunciou os erros que cometen os sentidos, como presentarnos o noso dedo máis grande cós obxectos que están detrás del. A razón inventa a óptica, que se apoia na xeometría, para calcular o tamaño orixinal dos obxectos. Do mesmo xeito, a razón debe revisar todo o que os sentidos perciben e así poderemos ter un coñecemento correcto do mundo.

Máis tarde na Idade Moderna, na época da Ilustración, a razón pasa a ser a gran esperanza, e confían na súa luz para organizar a vida en sociedade. Manu fálanos de Locke e Kant; o primeiro propón a división de poderes, que Montesquieu fixou en Lexislativo, Executivo e Xudicial, e o segundo anuncia o tempo en que as institucións supranacionais coma a ONU ou o Tribunal Penal Internacional substituirán ás guerras e traerán a paz perpetua.



Pero non culminamos esta charla coa confianza absoluta na razón senón coa sospeita que algúns autores lanzan sobre ela cando non se complementa coas emocións e os sentimentos. Alexia explícanos como Nietzsche escolleu aos deuses gregos Apolo e Dionisos como metáforas destes dous aspectos da arte, da cultura e de todo o humano.
Apolo é o deus da luz diúrna, da beleza formal, da argumentación e, como vimos no traballo de O soño dunha noite de San Xoán, da cidade, moderna pero represiva e individualista. Dionisos, o deus do viño, é o deus da ensoñación e da noite, das paixóns e o desexo e, como nos ensinaba Shakespeare, do bosque, máxico e liberador.


Imaxes

Algunhas fotos da charla. Pica nunha calquera para abrir o visor de imaxes e ver todas ampliadas.




Materiais para descargar

Podes descargar os materiais que utilizamos, o cartaz e a presentación multimedia:


              



10 mar 2016

Encontro coa psicóloga e psicanalista Concha Pazo 2016

“Non somos señores da nosa propia casa” - C. G. Jung

Colaboración no Proxecto da Biblioteca Escolar 2015-16, A luz.
Texto elaborado a partir de contribucións de toda a clase.

O pasado mércores Concha Pazos, a anterior orientadora do instituto, viunos dar unha charla sobre psicoloxía. Comezou falando sobre a historia desta ciencia e de varios persoeiros que se dedicaron a ela (en especial, de Jung); despois falounos da interpretación dos soños e finalmente púxonos un vídeo no cal un psicólogo intentaba axudar a comprender ao seu paciente que a súa familia acéptao tal como é.

Historia da Psicoloxía
Ao longo da historia, as enfermidades mentais como depresións, neuroses, etc. Estiveron presentes nos seres humanos. Por esta razón, levamos toda a historia buscando unha explicación ou unha causa para as enfermidades mentais e por suposto unha cura. O texto dun home deprimido máis antigo, atopado na pirámide de Keops (hai 4.000 anos), empeza dicindo: “Estou cansado deste mundo e quero morrer”.
En Mesopotamia e Israel a enfermidade mental considerábana un castigo divino e había que buscar o pecado ao que se debía.
En Exipto (s. XVI aC) tratábase a enfermidade a través dos soños.
En Grecia trataban, p.ex. os ataques de pánico, metendo as persoas nun templo; esta persoa durmía e despois interpretaban os soños, sobre todo mediante pensamentos mitolóxicos (mediante isto, as persoas con males máis leves recuperábanse). O soño é unha forma de recuperación. Cousas que, durante ese día ou momento de angustia, non quedaron claras no consciente, o inconsciente intenta asimilalas mediante os soños. Hipócrates sitúa no cerebro a capacidade de pensar, sentir e soñar. Tamén Galeno, en Roma, aplica a teoría dos catro humores á psicoloxía.
Na Idade Media considérase a enfermidade mental como posesión demoníaca, polo que se “curaban” mediante exorcismos.
No Renacemento médicos coma Paracelso (s. XV) pensaron que a enfermidade mental aparece de maneira natural.
Philippe Pinel (1745-1826) liberou aos doentes mentais encarcerados en edificios onte non tiñan nigún tipo de atención e acababan volvéndose tolos. Isto fai cambiar a actitude da sociedade cara a esta enfermidade.
Mesmer (1734-1815) descubriu que aplicando unha serie de descargas eléctricas nos músculos as persoas sufrían durante poucos segundo pero despois se atopaban realmente ben porque liberaban as tensións, e que falando con eles sentiríanse tamén mellor; isto levará despois á hipnose, o que fai que aparezan recordos da infancia que as persoas non tiñan. Tamén empréganse para facer o proceso ao revés: mandar ordes e demais; cando a persoa esperta non recorda nada e obedecerá esta orde de maneira involuntaria, inconscientemente. Mediante este proceso a persoa séntese ben mentres está hipnotizada pero despois volverá ao seu estado anterior.
A mediados so s. XIX Freud decátase de que hai procesos mentais que se poden resolver buscando a solución no inconsciente. Fixa o concepto de trauma; unha situación traumática dáse cando se dan simultaneamente tres condicións:
A intensidade do suceso
A incapacidade de respondelo de forma axeitada e
A duración no tempo do trastorno e os efectos patóxenos.
Para superar isto a persoa fai unha división do seu consciente negando o que non quere pensar que si que pasou para dalgunha forma intentar superalo ou simplemente esquecelo.
Nun psiquiátrico de Zurich (o Hospital Burghölzli) psiquiatras coma C. G. Jung deron nome á esquizofrenia e fixeron moitos traballos, algún dos cales perfeccionaban o traballo de Freud.
No s. XX búscanse substancias para mellorar os síntomas. Desenvólvense os psicofármacos. Isto presenta varios problemas xa que non se debe utilizar a medicación dun xeito que impida a elaboración persoal dos problemas.
A psicoloxía, como ciencia, nace da interacción entre a medicina e a filosofía a partir do s. XIX e estúdase como carreira desde o s. XX. No bacharelato é unha materia optativa nalgunhas comunidades autónomas, por exemplo en Valencia. Dáse formación base para psicoloxía, pedagoxía, traballo e educación social e incluso dereito, e por tanto ten moi variadas saídas laborais na sociedade: en divorcios, discusións, despidos... tamén en selección de persoal para empresas, gabinetes psicopedagóxicos e orientación en centros educativos, psicoloxía clínica para problemas de personalidade, etc.

A interpretación dos soños
Freud é o descubridor do inconsciente: moitas cousas, enfermidades veñen do inconsciente, decátase e crese que arranxándoo pódese chegar á cura. En 1983 fai unha teorización sobre a histeria e en 1900 publicación A interpretación dos soños
Jung dicía que por medio dos soños accedemos aos aspectos máis profundos da nosa realidade psíquica. A veces tortuosa e outros liberadora. Unha das súas frases máis famosas é Os nosos soños son sumamente independentes da nosa conciencia e extremadamente valiosos porque non podermos facer trampas. Os distintos soños poden representar diferentes cousas na nosa vida, e sempre hai que miralos dentro dun contexto, porque non para todo o mundo significa o mesmo, e débese buscar unha interpretación persoal.
A partir deses descubrimentos desenvolveu moitas técnicas que se utilizan hoxe en día: A asociación de palabras (na que se basea unha máquina da verdade), a análise de debuxos, soños e fantasías, o sand play... Tamén explicou o proceso de individuación, que é o proceso polo cal o eu fai consciente o inconsciente persoal e colectivo.
Concha púxonos un exemplo de interpretación dun soño no que se utiliza a análise das imaxes e a asociación que fai a nena, de 11 anos, que soñaba: Dúas rapazas pelexan, a súa nai di que lles bote auga e sobe por unhas escaleiras que se converten en escaleiras mecánicas cara a abaixo.
No seu caso, as dúas rapazas simbolizan a relación coa súa nai e as discusións polas que pasan.
Por outra banda, cando a nena tira o cubo de auga porque llo dixo a nai, estase reflectindo a autoridade da nai. A nena quere explorar o mundo soa e librarse da nai, isto o simbolizan as escaleiras.
Pero estas escaleira, en vez de ir cara a arriba, votan cara a abaixo, o que representa que aínda é moi nova para isto e non pode ignorar á nai, senón que ten que facerlle caso e respectala aínda que non lle guste.

En terapia
Finalmente vimos un capítulo comentado da serie En Terapia (T3-27):



Libro de visitas

Neste álbum recollemos os comentarios da xente de clase:




Algunhas fotos





17 dic 2015

A Midsummer Night's Dream - Our collective work

Here's Shakespeare's most hilarious play, which we worked into three panels: Evening - Night - Morning:



We started here: the documentation post in this blog (click on the image to open):





These are our works (Click on the double-diagonal-arrows to watch the presentations in Full Screen mode):


The law of Athens
Hermia is forced by the law in Athens
but finds solutions in the wood
Mateo Orge, David Vilaboa
The wood
Love and strange couples in the wood
Alberto Núñez, David Rodríguez
The love potion
The love potion causes many changes in the play
María Lago - Ana Misa
Magic
What does magic represent? - Magic in the story
Carla Alonso, Ibtissam Moukhass
Magic
Magic and magical characters
Luis Prada, Sergio Prieto
Dreams
Dreams, Magic and Psychoanalysis
Iván Álvarez, María Rodríguez
Dreams
Magic, Fairies and Symbolism
Tatiana Cabaleiro, Manuel Rodríguez
The supernatural world
The love potion: Oberon, Titania and The Puck
Anxo Táboas, Lois Lago
Law and Order vs Instinct and Chaos
We need both: Law and Order, and Instinct and Chaos
Gabriel Lago, Miguel Mouriño
Apollonian and Dyonisian
An analysis of AMND using Nietzsche’s concepts
Sheyla González, Alba Covelo, Carla Luis
Apollonian and Dionysian
An analysis of AMND using Nietzsche’s concepts
Iván Blanco
Light and darkness
Light and darkness:
the interdependence of reason and passion
Luciano Fernández, Andrés Piñeiro
Gender issues
Shakespeare’s women are no scared wives or daughters
Alba Campos, Jesús Fernández
Roses
Shakespeare compares virgin women to flowers
Gabriela Carvalho, Saínza Fernández
Loving couples
Titania, Oberon and the four lovers’ problems
Tatiana Muíños, Paula Amil
Wrong couples
Matching Jacks and Jills
Noa Domínguez, Carla Bras
Fairies
Names explained and drawings
Irene Aguilar, Ana Carballido
Craftsmen
Names explained and drawings
Laura Rodríguez, Rosa Salvador
The play within the play
Is AMND a comedy or a tragedy?
Both - it’s a play within a play!
Patricia González, Lorena Álvarez


10 dic 2015

Redescolas AI - Participación no vídeo "Refuxiados AI Galicia"

Este ano a nosa primeira colaboración coa  Rede de Escolas de Amnistía Internacional  foi a participación do alumnado de Cidadanía de  2º ESO B  no vídeo  Refuxiados AI Galicia , en apoio ás persoas que arriscan a vida fuxindo da guerra e a persecución:


Fran, o Orientador do instituto, fixo este  making of  para que se vexa o ben que o pasamos:

29 nov 2015

A Midsummer Night's Dream - Documentation

Welcome to our English Project in 2015-16.

This year we are going to work on Shakespeare's A Midsummer Night's Dream.

To start up, we'll have a look at some internet sites on this play, and go through some philosophical problems related to it:


 
 

Now we'll qet acquainted with the characters, the most important situations and the symbols of this play:




And now we'll watch a video summary in one of the best websites on AMND, Sparknotes:




Check this page from time to time. In a month's time we'll be uploading a new post with the culminating task we made: the big poster, the presentations, the essays...

See you then!!!


16 oct 2015

Inicial task 2015-16, in Bitstrips

Welcome to the academic year 2015-16.
This is our first task of the year: Who am I?
We are going to use the web tool BITSTRIPS. Follow these steps:
1. Go to the site Bitstrips for schools.
2. Click on "LOG IN".
3. Enter your class code, (4bflo) and click on "GO".
4. Select your name.
5. Create your password and type it in (Write it in a sure place so you do not forget it!!!).
6. Enter the application and follow the instructions to create an avatar and a comic strip.

7. Any other instructions will be given to you by the teacher. Listen to her!!!
We hope you will enjoy this subject!!!

Traballo inicial 2015-16, en Bitstrips

Dámosche a benvida ao curso 2015-16.
Estes son os nosos primeiros traballos para este ano:
Quen son? para 2º e
A miña identidade para 4º non bilingüe.
Utilizaremos a ferramenta web BITSTRIPS. Segue estes pasos:
1. Vai a Bitstrips for schools.
2. Preme "LOG IN".
3. Entra co identificador da túa clase (2aflo, 2bflo, 4bflo) + "GO".
4. Selecciona o teu nome.
5. Crea un contrasinal (apúntao nun lugar seguro e non o esquezas!!!).
6. Entra na aplicación e segue as instrucións para crear un avatar e un cómic.
7. As instrucións que falta darachas o profesor. Non o perdas de vista!!!
Esperamos que disfrutes desta materia durante o ano que agora comeza!!!